fa مفاهیم توسعه انسانی و روند شاخص توسعه انسانی در ایران عمومى General پژوهشي Original توسعه انسانی به صورت فرایند افزایش گزینه های مردم و افزایش سطح رفاه زندگی تعریف شده و بر خورداری انسان از زندگی طولانی و سالم و اخلاق در محیط غنی و درجامعه مدنی دموکراتیک هدف نهایی توسعه است. شاخص توسعه انسانی با سه متغیر اندازه گیری و مورد مقایسه قرار می گیرد . طول عمر به وسیله امید زندگی در بدو تولد اندازه گیری می شود، دانش به وسیله ترکیبی از میزان سواد بزرگسالان و نسبت ثبت نام خاص ترکیبی در آموزش ابتدایی، متوسطه و دانشگاهی (میانگین سال های تحصیل)، استاندارد زندگی به وسیله GDP سرانه و یا درآمد اندازه گیری می شود. سه شاخص یاد شده که اجزای شاخص توسعه انسانی هستند، با یکدیگر جمع و بر سه تقسیم می شوند. بر اساس گزارشات توسعه انسانی، شاخص مربوطه در ایران از 56/0 در سال 1975 به 73/0 در سال 2002 افزایش پیدا کرده است. این در حالی است که متوسط جهانی این شاخص در سال 2002، 729/0 بوده است. در بین 177 کشور عضو سازمان ملل متحد، ایران رتبه 101 را در سال 2002 به خود اختصاص داده است و در سال 2001 ایران در رتبه 106 قرار داشت . اگر چه شاخص توسعه انسانی در کشورمان روند چشمگیری داشته است، اما با توجه به این که ارزش شاخص های طول عمر، دانش و سطح زندگی هر کشور از روی بیشترین و کمترین طول عمر، دانش و درآمد کشورهای مورد بررسی تعیین می شود و شاخص توسعه انسانی رتبه هر کشور را نسبت به کشورهای دیگر در سال معینی نشان می دهد، بنابر این ممکن است طول عمر، دانش و درآمد در کشوری افزایش یابد، در حالی که شاخص توسعه انسانی آن افت داشته باشد. مدیران و کارکنان بخش بهداشت و درمان با نقش کلیدی خود در بهبود شاخص های بهداشتی، سهم عمده ای در توسعه انسانی و ارتقای جایگاه کشورمان در رتبه بندی جهانی دارند. Human Development has been defined as enlarging people's choices in a way which enables them to lead longer, healthier and fuller lives, in a democratized society. Human Development Index (HDI) has been measured and compared by three indices. A long and healthy life is measured by life expectancy at birth, knowledge by the adult literacy rate and the combined gross enrollment ratio for primary, secondary and tertiary schools and a decent standard of living is measured by GDP per capita or purchasing power parity.The above mentioned indices, which are components of Human Development Index, are summed up and divided to three. According to Human Development Reports, Iran Index has increased from 56% in 1975 to 73% in 2002.Meanwhile world average index was 0.729% in 2002. Among 177 UN members, the ranking for Iran was 106 in 2001 and 101 in 2002. Although, the HDI has an ascending trend in Iran, the three indices may be increased, while the HDI is decreased, because the value or longevity, knowledge and living level are determined by the highest and the least values of specific countries and it shows the rank of each country in comparison to the other countries. Health care managers and health staff have a key role in enhancing the health indices, and accordingly they have a great share in Human Development and improving Iran in the world rankings. شاخص توسعه انسانی، ایران، توسعه انسانی، UNDP Human Development Index, Iran, Human Development, UNDP 190 197 http://ismj.bpums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3-99&slc_lang=fa&sid=1 Saeed Asefzadeh سعید آصف زاده 57003194753284600448 57003194753284600448 Yes Zakieh Piri زکیه پیری 57003194753284600449 57003194753284600449 No