fa بررسی اثر سولفات روی خوراکی در پیشگیری از تغییرات خونی ناشی از شیمی درمانی عمومى General پژوهشي Original <p>زمینه: سرکوب مغز استخوان از عوارض تهدیدکننده حیات، ناشی از شیمی درمانی است که متعاقب ایجاد نوتروپنی یا لکوپنی، موجب نیاز به بستری یا استفاده از آنتی‌بیوتیک‌ها در بیماران می‌گردد. در چندین بررسی از مکمل روی در کنار شیمی درمانی برای کاهش عوارض درمان سرطان استفاده شده و نتایج نشان دهنده کاهش عود موضعی و متاستاز و افزایش میزان بقا بوده است. بنابراین پژوهش کنونی جهت بررسی اثر سولفات روی خوراکی در پیشگیری از تغییرات خونی ناشی از شیمی درمانی طراحی شده است. مواد و روش‌ها: این تحقیق یک کارآزمایی بالینی دوسوکور بود، که 50 بیمار بزرگسال تحت شیمی درمانی در طی سال‌های 88-87 وارد مطالعه شدند. بیماران به‌صورت تصادفی به دو گروه 25 تایی سولفات روی یا دارونما تقسیم شدند. بیماران گروه مورد همزمان با شروع شیمی درمانی روزانه 3 عدد کپسول سولفات روی 220 میلی‌گرمی (ساخت شرکت الحاوی) را تا پایان دوره شیمی درمانی دریافت می‌کردند. گروه کنترل نیز همزمان با شروع شیمی درمانی روزانه 3 عدد کپسول حاوی دارونما که از لحاظ شکل، طعم و رنگ مشابه دارو بود و توسط شرکت سازنده داروی سولفات روی تهیه شده بود را تا پایان دوره شیمی درمانی دریافت کردند. داده‌ها با استفاده از نرم‌افزار SPSS ویرایش 17 و آزمون تی مستقل مورد بررسی قرار گرفت. یافته‌ها: در این مطالعه بین دو گروه مورد و شاهد از نظر تعداد گلبول‌های سفید (7/0=P value)، گلبول‌های قرمز (4/0=P value) و میزان هموگلوبین (9/0=P value) پس از مداخله تفاوت آماری معنی‌داری مشاهده نشد (CI= 95 درصد). نتیجه‌گیری: بر اساس نتایج این مطالعه استفاده از سولفات روی خوراکی نمی‌تواند از تغییرات خونی ناشی از شیمی درمانی جلوگیری کند.</p> <p>Background: Bone marrow suppression as a serious complication of chemotherapy induces leucopenia or neutropenia that results to hospitalization and antibiotic therapy. Several studies used zinc supplement for reduction of chemotherapy side effects&rsquo;, these studies showed that zinc can prevent metastasis, local recurrence and increases survival rate, so this study conducted to evaluate preventive effect of oral zinc sulphate on hematologic changes induced by chemotherapy. Material and Methods: This double blind randomized controlled trial enrolled 50 adult patients who were under chemotherapy during 2008-2009. Subjects were randomly divided into two groups. By the beginning of chemotherapy, the patients in each group received three 220 mg zinc sulphate capsules daily (Alhavi Co.) or placebo capsules provided by zinc sulphate manufacturing company, which were similar in shape, taste and color to zinc sulphate capsules. This diet followed up to end of study. Then data was analyzed by SPSS17 software using independent sample T-test. Results: There was no statistically significance between white blood cell count (p=0.7), red blood cells count (p=0.4) and hemoglobin (p=0.9) in zinc sulphate and placebo groups (CI=95%). Conclusion: It can be concluded that zinc sulphate cannot prevent hematologic changes induced by chemotherapy.</p> سولفات روی, شیمی درمانی, تغییرات خونی, گلبول‌های سفید zinc sulphate, chemotherapy, hematologic changes, white blood cells 70 75 http://ismj.bpums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3-423&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Arbabi-Kalati فاطمه اربابی‌کلاتی farbabi@razi.tums.ac.ir 570031947532846006155 570031947532846006155 Yes Genetic of Non-Communicable Disease Research Center, Zahedan Universityof Medical Sciences, Zahedan, IRAN مرکز تحقیقات ژنتیک در بیماری‌های غیر واگیر، دانشگاه علوم پزشکی زاهدان Farshid Arbabi-Kalati فرشید اربابی‌کلاتی 570031947532846006156 570031947532846006156 No