fa تاثیر عصاره آبی گیاه استویا (Stevia rebaudiana) بر میزان سرمی واسپین و پروتئین شبه آﻧﮋیﻮﭘﻮیﺘﯿﻦ نوع 3 در موش‌های صحرایی دیابتی شده با استرپتوزوتوسین بیوشیمی Biochemistry. Cell Biology and Genetics پژوهشي Original <p>زمینه: با توجه به شیوع روزافزون بیماری دیابت تا جایی که حدود 6 درصد جمعیت بالغ دنیا را به خود درگیر کرده است و اهمیت پیشگیری و کنترل این بیماری، نیاز به شیرین کننده‌های کم کالری و البته طبیعی بیش از پیش احساس می‌شود. مطالعات اخیر نشان داده‌اند که هورمون‌هایی نظیر واسپین و پروتئین شبه آنژیوپویتین نوع 3 (Angiopoietin-like Protein3, ANGPTL) با دیابت در ارتباط می‌باشند. هدف این مطالعه بررسی تأثیر گیاه استویا (Stevia rebaudiana) که به‌عنوان گیاهی که قند حاصل از آن به‌عنوان قند کم کالری معرفی شده است، بر میزان سرمی هورمون‌های واسپین و پروتئین شبه آنژیوپویتین -3 در موش‌های صحرایی دیابتی شده با استرپتوزوسین می‌باشد. مواد و روش‌ها: این مطالعه از نوع مورد شاهد می‌باشد که بر روی 40 سر موش نر ویستار در محدوده وزنی 250-180 گرم انجام گردید. موش‌ها به 5 گروه 8 تایی تحت عنوان گروه‌های اول، دوم، سوم، چهارم و پنجم تقسیم شدند. به گروهای دوم تا پنجم داروی استرپتوزوسین با دوز 60 میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن بدن به‌صورت درون وریدی تزریق گردید. بعد از 5 روز رت‌هایی که گلوکز آن‌ها بالای 300 میلی‌گرم بر دسی‌لیتر بود به‌عنوان دیابتی در نظر گرفته شدند. گروه اول به‌عنوان کنترل بکر، گروه دوم به‌عنوان کنترل دیابتی و گروه‌های سوم تا پنجم تحت گروه‌های تیمار به‌ترتیب مقادیر 250، 500 و 750 میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن بدن عصاره به‌صورت گاواژ به‌مدت سی روز دریافت داشتند. از همه گروه‌ها در روز سی‌ام خونگیری به‌عمل آمد و نمونه‌های سرمی حاصل از خونگیری جهت اندازه‌گیری پارامترهای مختلف شامل واسپین، پروتئین شبه آنژیوپویتین - 3 ، تری گلیسیرید، کلسترول، HDL، گلوکز، انسولین و آنزیم آلکالین فسفاتاز استفاده گردید. جهت مطالعه بافتی بیوپسی از پانکراس و کبد صورت گرفت. نتایج حاصل از گروه‌های تیمار و کنترل توسط نرم‌افزار SPSS ویرایش 17 مورد ارزیابی قرار می‌گیرد و (05/0>P) به‌عنوان معنی‌دار تلقی می‌شود. یافته‌ها: میانگین سطح سرمی آنزیم الکالین فسفاتاز، شاخص مقاومت انسولینی، میزان گلوکز و تری‌گلیسیرید سرم در گروه‌های دریافت کننده عصاره به‌مقدار 250 و 500 میلی‌گرم بر کیلوگرم وزن بدن کاهش معناداری در مقایسه با گروه کنترل دیابتی داشت (05/0>P). اما میزان انسولین، شاخص عملکرد سلول‌های بتا، واسپین، پروتئین شبه آنژیوپویتین -3 و وزن موش‌ها در تمام گروه‌های تیمار تفاوت معنی‌داری با گروه کنترل دیابتی نداشت. متعاقب دوزهای مختلف عصاره گیاه استویا تغییر خاصی در بافت پانکراس و کبد حاصل نشد. نتیجه‌گیری: مصرف خوراکی عصاره استویا از طریق کاهش میزان سرمی گلوکز، مقاومت انسولینی و تری‌گلیسیرید قادر است در کاهش قند و چربی خون مؤثر باشد و از جنبه دیگر با کاهش مقادیر آنزیم الکالین فسفاتاز می‌تواند اثر محافظتی بر بافت کبد داشته باشد. نکته حائز اهمیت این است که جوانب احتیاط در دوز مصرفی این گیاه بایستی مد نظر قرار بگیرد.</p> <p>Background: Considering the importance of the prevalence of diabetes which involves approximately 6% of the world&#39;s adult population, the need for low-calorie natural sweetener is felt more than ever. Recent studies have shown that hormones such as vaspin and Angiopoietin-like Protein3 (ANGPTL3) are associated with diabetes. The purpose of this study is to evaluate the effect of Stevia (Stevia rebaudiana ) plant (as a low calorie sugar) on serum concentration of vaspin and ANGPTL3 in diabetic rats. Materials and Methods: In this case-control study, forty male wistar rats weighing 180-250 g were divided into 5 equal groups: control, diabetic control and doses of 250, 500 and 750 mg/kg/BW/day of Stevia extract treatment. Diabetes was induced by intravenous injection of Streptozotocin (60 mg/kg). After 5 days, the rats with glucose above 300 mg/dl were considered as diabetic. The Stevia treatment groups received 250, 500 and 750 mg of Stevia extract for thirty days. At the end of experiment, blood samples were obtained measurement of vaspin, ANGPTL3, triglycerides, cholesterol, HDL, glucose, insulin and ALP. Histological study of the pancreas and liver biopsy were also performed. The results of the treatment and control groups were analyzed by SPSS software and P<0.05 was considered statistically significant. Results: The level of alkaline phosphatase, insulin resistance index, glucose and triglyceride were decreased significantly in the groups 250 and 500 compared with the diabetic control group(p&le;0.05). However, insulin levels, HOMA.B, vaspin, ANGPTL3 and weight of the rats in all treatment groups were not significantly different from the control diabetic group. There were no histological changes in pancreatic and liver tissue following Stevia treatment. Conclusion: Administration of Stevia extract via reduction in serum glucose, triglyceride and insulin resistance can be effective in lowering the blood sugar and lipid, also lowering concentrations of serum alkaline phosphatase may have a protective effect on the liver. Howeve it should be considered the appropriate dosage of Stevia etract treatment is very important.</p> استویا, دیابت, انسولین, واسپین, پروتئین شبه آنژیوپویتین- 3 , مقاومت انسولینی, آلکالین فسفاتاز Stevia, Diabetes, Insulin, vaspin, Angiopoietin-like Protein3, insulin resistance, alkaline phosphatase 239 249 http://ismj.bpums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-47&slc_lang=fa&sid=1 Samad Akbarzadeh صمد اکبرزاده 5700319475328460010551 5700319475328460010551 No Department of Biochemistry, Faculty of Medicine, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه بیوشیمی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Afshar Barghahi افشار بارگاهی 5700319475328460010552 5700319475328460010552 No The Persian Gulf Marine Biotechnology Research Center, The Persian Gulf Biomedical Research Institute, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran مرکز تحقیقات زیست فناوری دریایی خلیج‌‌فارس، پژوهشکده‌ی علوم زیست پزشکی خلیج‌فارس، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Alireza Rahbar علیرضا رهبر 5700319475328460010553 5700319475328460010553 No Department of Nutrition, Faculty of Public Health, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه تغذیه، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Adel Daneshi عادل دانشی 5700319475328460010554 5700319475328460010554 No The Persian Gulf Marine Biotechnology Research Center, The Persian Gulf Biomedical Research Institute, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran مرکز تحقیقات زیست فناوری دریایی خلیج‌‌فارس، پژوهشکده‌ی علوم زیست پزشکی خلیج‌فارس، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Saeed Najafpour Bushehri سعید نجف پور بوشهری 5700319475328460010555 5700319475328460010555 No Department of Nutrition, Faculty of Public Health, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه تغذیه، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Khalil Pourkhalili خلیل پورخلیلی 5700319475328460010556 5700319475328460010556 No Department of Physiology, Faculty of Medicine, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه فیزیولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر S.Mojtaba Jafari سیدمجتبی جعفری 5700319475328460010557 5700319475328460010557 No Department of Immunology, Faculty of Paramedical, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه ایمنی‌شناسی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Najmeh Hajian نجمه حاجیان 5700319475328460010558 5700319475328460010558 No Department of Biochemistry, Faculty of Medicine, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه بیوشیمی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Behrooz Naeimi بهروز نعیمی 5700319475328460010559 5700319475328460010559 No Department of Microbiology and Parasitology, Faculty of Medicine, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه میکروب و انگل‌شناسی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Parviz Farzadinia پرویز فرزادی نیا bazzy_par @yahoo.com 5700319475328460010560 5700319475328460010560 Yes Department of Biology and Anatomical Sciences, Faculty of Medicine, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه بیولوژی و علوم تشریحی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر