fa بررسی وضعیت وابستگی به نیکوتین و برخی از عوامل مرتبط با آن در زنان مصرف کننده قلیان شهر بوشهر سال 93-1392 روانپزشکی Psychiatry پژوهشي Original <p>زمینه: امروزه مصرف قلیان در بزرگسالان جوامع آسیایی به‌ویژه خاورمیانه و کشورهای عربی رواج فراوان یافته است. هدف پژوهش حاضر تعیین وضعیت وابستگی به نیکوتین و الگوی دموگرافیک مرتبط با آن در زنان مصرف کننده قلیان در شهر بوشهر می‌باشد. مواد و روش‌ها: پژوهش حاضر، مطالعه توصیفی- تحلیلی از نوع مقطعی می‌باشد که تعداد 430 زن مصرف کننده قلیان ساکن شهر بوشهر به روش نمونه‌گیری در دسترس و گلوله برفی مورد بررسی قرار گرفتند. ابزار جمع‌آوری اطلاعات پرسشنامه استاندارد وابستگی به نیکوتین و پرسشنامه ویژگی‌های دموگرافیک بود. پس از جمع‌آوری اطلاعات، تجزیه و تحلیل داده‌ها توسط نرم‌افزار آماری SPSS ویرایش 20 و با استفاده از آزمون‌های آماری مناسب انجام شد. یافته‌ها: در این مطالعه، 3/43 درصد (186 نفر) از زنان مصرف کننده قلیان وابستگی متوسط به نیکوتین داشتند. میانگین و انحراف معیار نمره کلی رفتار وابستگی به نیکوتین 63/12&plusmn;71/40 بود. میزان تحصیلات شرکت کنندگان (004/0P=) و همسرانشان (003/0P=)، شغل شرکت کنندگان (015/0P=) و همسرانشان (043/0P=)، سابقه مصرف قلیان (000/0P=)، قصد ترک (021/0P=) و نوع تنباکوی مصرفی (003/0P=)، با شدت وابستگی به نیکوتین ارتباط داشتند. یافته‌های رگرسیون رتبه‌ای با تابع ربط لجیت نشان داد که میزان تحصیلات همسر، سن شروع مصرف قلیان و قصد ترک قلیان تبیین کننده وابستگی به نیکوتین بودند. نتیجه‌گیری: وابستگی به نیکوتین در تقریباً نیمی از زنان مصرف کننده قلیان در سطح متوسط بوده و طراحی مداخلات آموزشی ضروری است تا برای افراد طبقه اقتصادی- اجتماعی پایین به‌ویژه در سنین نوجوانی و جوانی که هنوز رفتار نهادینه نشده صورت گیرد. همچنین برای افرادی که قصد ترک قلیان ندارند ابتدا باید از طریق فرایند توانمندسازی شرایط را برای ترک آن‌ها مهیا نموده و سپس آن‌ها را تشویق به ترک قلیان نمود.</p> <p>Background: In recent years, water pipe smoking has been spread among adults especially in Asian African communities in the Middle East and Arabic countries. The aim of this study is determination of the nicotine dependence status and some related factors among women consumer in Bushehr. Material and Methods: 430 water pipe smoker women were examined in this cross-sectional study. Convenience and snowball sampling methods were used to collect data. After data collection, data were analyzed by SPSS software with using appropriate statistical tests. Results: In this study, 43.4% (N= 186) of women had moderate nicotine dependency. The overall mean and standard deviation score for nicotine dependence were 40.71&plusmn;12.63. In this study, consumer&rsquo;s education (p=0.004) and job (p=0.015), husband&rsquo;s education (p=0.003), and job (p=0.043), history of water pipe smoking (p=0.000), intention to quit (p=0.021), and type of tobacco (p=0.003), significantly associated with nicotine dependence. Logit regression results showed that husband &#39;s education level, age at onset of water pipe consuming and intention to quit water pipe explain nicotine dependence. Conclusion: Nicotine dependence among almost half of the consumer women was in average level and it is essential to design educational interventions for low socio - economic individuals particularly in teens and young people that this behavior has not institutionalized yet. Also for people who have no intention of quit water pipe, at first, we provide the conditions for their quitting through empowerment process and then encourage them to quit water pipe.</p> وابستگی به نیکوتین, عوامل مؤثر, زنان مصرف کننده قلیان, بوشهر Nicotine dependence, Effective factors, Water pipe consumer women, Bushehr 761 772 http://ismj.bpums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3-627&slc_lang=fa&sid=1 Maliha Saeed Firoozabadi ملیحه سعید فیروزآبادی 570031947532846008449 570031947532846008449 No Department of Health Education and Health Promotion, Student Research Committee, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Rahim Tahmasebi رحیم طهماسبی 570031947532846008450 570031947532846008450 No Department of Health Promotion, The Persian Gulf Tropical Medicine Research Center, The Persian Gulf Biomedical Research Institute, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran<br> Department of Biostatistics, School of Health, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran بخش ارتقاء سلامت، مرکز تحقیقات طب گرمسیری و عفونی خلیج‌فارس، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر<br> گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر Azita Noroozi آزیتا نوروزی a.noroozi@bpums.ac.ir 570031947532846008451 570031947532846008451 Yes Department of Biostatistics, School of Health, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran<br> Department of Health Education, School of Health, Bushehr University of Medical Sciences, Bushehr, Iran گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر<br> گروه آموزش بهداشت و ارتقاء سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی بوشهر