fa بررسی نقش استرادیول والرات در مقاومت سلول‌های بتای پانکراس و کنترل قندخون در موش‌های صحرایی ماده دیابتی شده با استرپتوزوتوسین عمومى General پژوهشي Original <p>زمینه: بیماری دیابت شایع‌ترین بیماری متابولیسم کربوهیدرات‌هاست که به‌علت نقص در ترشح انسولین توسط پانکراس و یا نقص در عملکرد گیرنده‌های انسولینی و یا هر دو ایجاد می‌گردد. در تحقیق حاضر به بررسی نقش هورمون‌های جنسی در مقاومت سلول‌های بتای پانکراس در مقابل استرپتوزوتوسین پرداخته شد. مواد و روش‌ها: در این مطالعه 56 موش صحرایی ماده بالغ با وزن متوسط 200 گرم مورد بررسی قرار گرفتند. گروه‌ها به تفکیک شامل گروه 1 (آب و غذای کافی)، گروه 2 (تزریق روغن زیتون)، گروه 3 (حیوانات دیابتی شده با استرپتوزوتوسین) گروه 4 (حیوانات گنادکتومی شده)، گروه 5 (گنادکتومی+استرپتوزوتوسین)، گروه 6 (هورمون جنسی+استرپتوزوتوسین)، گروه 7 (هورمون جنسی+استرپتوزوتوسین+هورمون جنسی) بودند. موش‌های صحرایی ماده استرادیول والرات را به‌مقدار 5 میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن به‌مدت چهار هفته پیش از دیابتی شدن در گروه 6 و به‌مدت چهار هفته پیش و دو هفته بعد از دیابتی شدن در گروه 7 و به‌صورت تزریق عضلانی دریافت کردند. برای القاء دیابت در حیوانات داروی استرپتوزوتوسین (Streptozotocin) (STZ S0130 Sigma-Ardrich) به‌مقدار 60 میلی‌گرم به ازای هر کیلوگرم وزن بدن که در بافر سیترات حل شده بود به‌صورت تک دوز و درون صفاقی تزریق گردید. برای مقایسه‌ی متغیرها در گروه‌های مختلف، از نرم&lrm;افزار آماری SPSS ویرایش 16 و آزمون t-test استفاده شد. یافته‌ها: سطح گلوکز خون در گروه‌های تجربی 6 و 7 دریافت‌کننده هورمون نسبت به گروه شاهد 3 و گروه 5 افزایش داشت و در گروه 7 این افزایش معنی‌دار بود (05/0P&le;). انسولین سرم در گروه‌های تجربی 6 و 7 نسبت به گروه شاهد 3 و گروه 5 افزایش معنی‌داری داشت (05/0P&le;). تعداد مطلق سلول‌های جزیره‌ای در گروه‌های تجربی 6 و 7 نسبت به گروه شاهد 3 و گروه 5 افزایش معنی‌داری (05/0P&le;) داشته است. نتیجه‌گیری: یافته‌ها نشان می‌دهد که هورمون استرادیول دارای اثرات حفاظتی بر روی سلول‌های بتای پانکراس در مقابل تخریب استرپتوزوتوسین می‌باشد.</p> <p>Background: Diabetes mellitus (DM) is the most common metabolic disorder, with defective insulin secretion or insulin receptor function, or both. We examined the protective effect of estradiol against the destruction of pancreatic &beta;-cells by streptozotocin (STZ). Material and Methods: This empirical research involved 56 adult female rats (180-200 g) randomized to: group 1, food and water group 2, olive oil injection group 3, STZ-induced DM group 4, castrated rats group 5, gonadectomy + STZ group 6, gonadal hormone + STZ group 7, gonadal hormone + STZ + gonadal hormone. Estradiol valerate was injected intramuscularly (5 mg/kg in group 6, 4 weeks before DM induction, and 5 mg/kg in group 7, 4 weeks before and 2 weeks after DM). Diabetes was induced by 60 mg/kg, intraperitoneal STZ (STZ 20130 Sigma-Aldrich) in citrate buffer. Data were analyzed using SPSS 16 software. Results: In groups 6 and 7 (estradiol) blood glucose was higher than in groups 3and 5 and in group 7 was significantly higher (P &le; 0.05). Groups 6 and 7 also had higher serum insulin concentrations (P &le; 0.05) and absolute numbers of islet cells (P&le; 0.05) compared to groups 3 and 5. Conclusion: Estradiol exerted a protective effect against early STZ-induced apoptotic damage to pancreatic &beta;-cells.</p> استرادیول, پانکراس, استریولوژی, استرپتوزوتوسین estradiol, pancreas, streptozotocin, stereology 107 119 http://ismj.bpums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3-434&slc_lang=fa&sid=1 Zabihollah Azizi ذبیح‌اله عزیزی 570031947532846009035 570031947532846009035 No Endocrinology and Metabolism Research Center, School of Medicine, Shiraz University of Medical Sceinecs, Fars, IRAN مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز Soheila Mansoorpoor سهیلا منصورپور 570031947532846009036 570031947532846009036 No Endocrinology and Metabolism Research Center, School of Medicine, Shiraz University of Medical Sceinecs, Fars, IRAN مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز Asma Sabzehvarifard اسماء سبزه‌واری فرد 570031947532846009037 570031947532846009037 No Endocrinology and Metabolism Research Center, School of Medicine, Shiraz University of Medical Sceinecs, Fars, IRAN مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز Sadaf Asaie صدف عصایی 570031947532846009038 570031947532846009038 No Endocrinology and Metabolism Research Center, School of Medicine, Shiraz University of Medical Sceinecs, Fars, IRAN مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز Gholam Hossein Ranjbar Omrani غلامحسین رنجبر عمرانی hormone@sums.ac.ir 570031947532846009039 570031947532846009039 Yes Endocrinology and Metabolism Research Center, School of Medicine, Shiraz University of Medical Sceinecs, Fars, IRAN مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی شیراز