Jokar Z, Najafi T, Aboosaedi Z, Arfaeinia H. Sources, Concentration Levels, Health Impacts, and Removal Technologies of Boron in Drinking Water: A Narrative Review. Iran South Med J 2026; 29 (3) :177-193
URL:
http://ismj.bpums.ac.ir/article-1-2595-fa.html
جوکار زهرا، نجفی تارا، ابوسعیدی زهرا، ارفعی نیا حسین. منابع، سطوح غلظتی، پیامدهای بهداشتی و فناوریهای حذف عنصر بور در آب آشامیدنی: یک مرور روایتی. مجله طب جنوب. 1405; 29 (3) :177-193
URL: http://ismj.bpums.ac.ir/article-1-2595-fa.html
1- گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت و تغذیه، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران
کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران
2- گروه مهندسی بهداشت محیط، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران
3- مرکز تحقیقات اعتیاد و سبک زندگی، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران ، Arfaeiniah@bpums.ac.ir
چکیده: (10 مشاهده)
زمینه: آب آشامیدنی سالم یکی از نیازهای اساسی برای حفظ و ارتقای سلامت عمومی جوامع است. عنصربور بهعنوان یک عنصر کمیاب، در مقادیر کم برای بدن مفید است، اما در غلظتهای بالا میتواند اثرات سمی بر دستگاه گوارش، سیستم ایمنی و دستگاه تولیدمثلی داشته باشد. فرایندهای متعارف تصفیه آب قادر به حذف مؤثر این عنصر نیستند. این مطالعه با هدف مرور جامع بر سطوح غلظتی عنصر بور در آب شرب، منابع انتشار، پیامدهای بهداشتی و فناوریهای حذف این عنصر از آب شرب انجام شد.
مواد و روشها: این مطالعه مروری با جستجو در پایگاههای Scopus و PubMed بدون محدودیت زمانی تا ۲۹ ژوئن ۲۰۲۵ و با استفاده از کلیدواژههای مرتبط صورت گرفت. از میان ۲۳۲ مقاله شناساییشده، پس از اعمال معیارهای ورود و خروج، ۳۳ مقاله برای تحلیل نهایی انتخاب شدند.
یافتهها: منابع انتشار بور به دو دسته طبیعی و انسانی تقسیم میشوند که سهم فعالیتهای انسانی در آلودگی محیطزیست حدود 90 درصد برآورد شده است. غلظت بور در منابع آبی از 0 تا ۲۱۰۰۰ میکروگرم در لیتر متغیر بود و بیشترین مقادیر در آبهای زیرزمینی و چاهها گزارش شد. شاخص خطر غیرسرطانزایی (HQ) در برخی مناطق مانند کشور ترکیه (تا 3/27)، ایران (1/93) و چین (بیش از ۱) از آستانه مجاز فراتر رفت. روشهای زیستی و جذب سطحی با جاذبهای طبیعی با راندمان 92-50 درصد بهعنوان فناوری سبز معرفی شدند، در حالی که روشهای پیشرفته غشایی (RO) و رزینهای تبادل یونی با راندمان تا 98/8 درصد برای غلظتهای بالا مناسب بودند.
نتیجهگیری: مدیریت آلودگی بور نیازمند پایش مستمر مناطق پرخطر، کنترل منابع انسانی و انتخاب فناوری حذف مناسب است.
پژوهشی:
مروری |
موضوع مقاله:
بهداشت محیط دریافت: 1404/11/27 | پذیرش: 1405/4/29 | انتشار: 1405/6/1
ارسال پیام به نویسنده مسئول