دوره 29، شماره 4 - ( دوماهنامه طب جنوب 1405 )
جلد 29 شماره 4 صفحات 232-220 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Shahneh M, Nicknam M, Afrashteh S, Hamidi A. Exploring the Causes of Retraction in Nurs-ing
Papers: A Study Based on Retraction Watch Data. Iran South Med J 2026; 29 (4) :220-232
URL: http://ismj.bpums.ac.ir/article-1-2644-fa.html
URL: http://ismj.bpums.ac.ir/article-1-2644-fa.html
شحنه مهدیه، نیکنام مریم، افراشته سیما، حمیدی علی. بررسی دلایل سلب اعتبار مقالات پرستاری: مطالعه‌ای مبتنی بر داده‌های Retraction Watch. مجله طب جنوب. 1405; 29 (4) :220-232
مهدیه شحنه1 
، مریم نیکنام1 ، سیما افراشته2 ، علی حمیدی*3
، مریم نیکنام1 ، سیما افراشته2 ، علی حمیدی*3
1- کمیته تحقیقات و فناوری دانشجویی، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران
2- گروه آمار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران
3- گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران ،a.hamidi@bpums.ac.ir
2- گروه آمار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران
3- گروه کتابداری و اطلاع‌رسانی پزشکی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بوشهر، بوشهر، ایران ،
چکیده: (346 مشاهده)
زمینه: حفظ اعتبار و اصالت پژوهش در حوزه پرستاری به دلیل تأثیر مستقیم بر کیفیت مراقبت از بیمار ضروری است. با توجه به افزایش مقالات سلب‌اعتبارشده در این رشته، پژوهش حاضر با هدف تحلیل دلایل مؤثر بر سلب اعتبار مقالات پرستاری انجام شد.
مواد و روش‌ها: این مطالعه توصیفی- تحلیلی از نوع پیمایشی روی ۲۰۲ مقاله سلب اعتبارشده حوزه پرستاری بازیابی شده از پایگاه Retraction Watch در تاریخ 5 ژانویه 2025 انجام شد. داده‌ها با چک‌لیست محقق ساخته گردآوری و با آزمون‌‌های من– ویتنی (Mann–Whitney U test) و همبستگی اسپیرمن در نرم افزار SPSS ویرایش 27 تحلیل شدند.
یافته‌ها: میانه فاصله انتشار تا سلب اعتبار تقریباً 13/93 ماه و میانه تعداد نویسندگان 3 نفر بود. بیشترین انتشار مقالات در سال ۲۰۲۲ (52/97 درصد) و بیشترین سلب اعتبار در سال ۲۰۲۳ (حدود 49/40 درصد) رخ داد. کشور چین (حدود 70 درصد) و ناشر Hindawi (62/87 درصد) بیشترین سهم را داشتند. 69/8 درصد مقالات در مجلات بدون رتبه منتشر شده بودند. شایع‌ترین دلایل سلب اعتبار داوری ناکافی یا نادرست، سرقت ادبی، نقض قوانین، داده‌سازی و نتایج نامعتبر بود.
نتیجه‌گیری: تمرکز بالای سلب اعتبار در مجلات بدون رتبه و نقش برجسته داوری ناکافی بیانگر نیاز به بازنگری در فرآیندهای داوری است. تقویت سازوکارهای ارزیابی و آموزش پژوهشگران می‌تواند به کاهش تخلفات و ارتقای کیفیت مقالات پرستاری کمک کند.
مواد و روش‌ها: این مطالعه توصیفی- تحلیلی از نوع پیمایشی روی ۲۰۲ مقاله سلب اعتبارشده حوزه پرستاری بازیابی شده از پایگاه Retraction Watch در تاریخ 5 ژانویه 2025 انجام شد. داده‌ها با چک‌لیست محقق ساخته گردآوری و با آزمون‌‌های من– ویتنی (Mann–Whitney U test) و همبستگی اسپیرمن در نرم افزار SPSS ویرایش 27 تحلیل شدند.
یافته‌ها: میانه فاصله انتشار تا سلب اعتبار تقریباً 13/93 ماه و میانه تعداد نویسندگان 3 نفر بود. بیشترین انتشار مقالات در سال ۲۰۲۲ (52/97 درصد) و بیشترین سلب اعتبار در سال ۲۰۲۳ (حدود 49/40 درصد) رخ داد. کشور چین (حدود 70 درصد) و ناشر Hindawi (62/87 درصد) بیشترین سهم را داشتند. 69/8 درصد مقالات در مجلات بدون رتبه منتشر شده بودند. شایع‌ترین دلایل سلب اعتبار داوری ناکافی یا نادرست، سرقت ادبی، نقض قوانین، داده‌سازی و نتایج نامعتبر بود.
نتیجه‌گیری: تمرکز بالای سلب اعتبار در مجلات بدون رتبه و نقش برجسته داوری ناکافی بیانگر نیاز به بازنگری در فرآیندهای داوری است. تقویت سازوکارهای ارزیابی و آموزش پژوهشگران می‌تواند به کاهش تخلفات و ارتقای کیفیت مقالات پرستاری کمک کند.
فهرست منابع
1. Joaquim S, Longhini J, Palese A. What can we learn from retracted studies in the nursing field in the last 20 years? Findings from a scoping review. Acta Biomed 2022; 93(2): e2022193. [DOI]
2. Contreras-Muñoz MP, Zahn-Muñoz C, Solís-Albanese, et al. Analysis of Retractions in Nursing from Publications Between 2000 and 2024: A Bibli-ometric Analysis Using Retraction Watch. Nurs Rep 2025; 15(10): 349. [DOI]
3. Mousa A, Flanagan M, Tay CT, et al. Research Integrity in Guidelines and evIDence synthesis (RIG-ID): a framework for assessing research integrity in guideline development and evidence synthesis. EClinicalMedicine 2024; 74: 102717. [DOI]
4. Fanelli D. How many scientists fabricate and falsify research? A systematic review and meta-analysis of survey data. PloS one 2009; 4(5): e5738. [DOI]
5. De Cassai A, Geraldini F, De Pinto S, et al. Inappropriate citation of retracted articles in anesthesiology and intensive care medicine publications. Anesthesiology 2022; 137(3): 341–350. [DOI]
6. Dakhesh S, Khademizadeh S, Farajpahlou A, et al. Measuring the level of compliance with the publication ethics standards: Analysis of retracted publica-tions of Iranian researchers affiliated with the MSRT. Ethics Sc Technol 2024; 19(1): 72–81. (Persian) [DOI]
7. Mohamadloo A, Batooli Z. A scientometric and con-tent analysis of research output on" Retracted Papers" indexed in Scopus. Feyz Med Sci J 2020; 24(4): 446–461. (Persian) [Article]
8. Morovati M, Erfanmanesh MA. Retraction of Schol-arly Outputs and Instances of Research Misbehav-ior. J Ethics Sci Technol 2021; 15(4): 62–69. (Persian) [DOI]
9. Hami A, Jahani Y, Sadatmoosavi A. Analysis of the researchers’ citation of retracted articles in the field of orthopedics. Iran South Med J 2024; 26(4): 260–272. (Persian) [DOI]
10. Allahverdi N, Parizad N, Shahbaz A. Nursing research in Iran and the world from the perspective of nursing professors: A qualitative study. Iran J of Nurs Res 2020; 15(1): 9-18. (Persian) [Article]
11. Poroushasb S. Pathology and study of the Iranian retracted papers in Scopus, Google Scholar, and Research gate Databases Between 1997-2017. Sciences and Techniques of Information Management 2018; 4(2): 137–156. (Persian) [DOI]
12. Xu C, Fan S, Tian Y, et al. Investigating the impact of trial retractions on the healthcare evidence eco-system (VITALITY Study I): retrospective cohort study. BMJ 2025; 389: e082068. [DOI]
13. Yessirkepov M, Togaibekova Z, Kocyigit BF, et al. Amount, cause, and citation frequency of retracted nursing publications from 1997 to 2024 in PubMed: a bibliometric study. Science Editing 2025; 12(2): 109–113. [DOI]
14. Hamdipour A, Atapour H, Mirpanahi S. An Analysis of the Retraction Trend of Scientific Documents Indexed on the Web of Science during the Years 2000-2020. Caspian Journal of Scientometrics 2022; 9(1): 82-97. (Persian) [DOI]
15. Zardari S, Khanzadeh F. A study of the scientometric characteristics and publication trends of discredited papers in the field of psychology in the Web of Science citation database. Journal of Modern Psychological Research 2025; 19(76): 108–126. (Persian) [DOI]
16. Campos-Varela I, Villaverde-Castañeda R, Ruano-Raviña A. Retraction of publications: a study of biomedical journals retracting publications based on impact factor and journal category. Gac Sanit 2021; 34: 430–434. [DOI]
17. Yang W, Sun N, Song H. Analysis of the retraction papers in oncology field from Chinese scholars from 2013 to 2022. J Cancer R Ther 2024; 20(2): 592–598. [DOI]
18. Khurana P, Sharma K, Uddin Z. Unraveling retraction dynamics in COVID-19 research: Patterns, rea-sons, and implications. Account Res 2025; 32(7): 1241–1264. [DOI]
19. Dal-Ré R, Ayuso C. Reasons for and time to retraction of genetics articles published between 1970 and 2018. J Med Genet 2019; 56(11): 734–740. [DOI]
20. Maddi A, Monneau E, Guaspare-Cartron C, et al. The retraction gender gap: are mixed teams more vulnerable?. Quantitative Science Studies 2025 ; 6(2): 351-374. [DOI]
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
